Centrum Nowoczesnego Kształcenia Politechniki Śląskiej: jak uniwersytet zmienia edukację

Uniwersytety coraz częściej inwestują w modernizację sposobów nauczania, ale nie zawsze działania te są skoordynowane i systematyczne. Politechnika Śląska poszła dalej: powołała dedykowaną jednostkę, która wspiera zarówno nauczycieli akademickich, jak i studentów w zdobywaniu umiejętności odpowiadających potrzebom nowoczesnego rynku pracy.

Jak powstało Centrum i jakie ma zadania

Centrum Nowoczesnego Kształcenia (CNK) Politechniki Śląskiej rozpoczęło działalność 1 września 2024 roku. Decyzję o jego powołaniu podjął rektor prof. dr. hab. inż. Marek Pawełczyk, a nadzorem nad jednostką zajmuje się prof. dr hab. inż. Anna Chrobok, prorektorka ds. Studenckich i Kształcenia.

Misja Centrum skupia się na trzech filarach: wspieraniu nauczycieli akademickich w rozwijaniu umiejętności dydaktycznych, promowaniu innowacyjnych metod kształcenia oraz budowaniu mostów między nauką a praktyką przemysłową. To podejście odzwierciedla szerszą tendencję na polskich uczelniach, gdzie coraz bardziej dostrzega się potrzebę integracji nowoczesnych narzędzi edukacyjnych z tradycyjnym kształceniem akademickim.

Skala działań: liczby mówią wiele

Już w pierwszym roku działalności Centrum osiągnęło imponujące wyniki. Ogółem w szkoleniach i inicjatywach edukacyjnych uczestniczyło ponad tysiąc osób, co świadczy o dużym zainteresowaniu nowoczesnym podejściem do nauczania wśród społeczności akademickiej.

Typ szkolenia/inicjatywy	Liczba uczestników	Okres/Liczba edycji
Projekt FERS2	425	IX 2024 – VI 2025
Dodatkowe szkolenia poza projektem	752	12 inicjatyw
Szkolenia wewnętrzne (nauczyciele i doktoranci)	296	266 nauczycieli + 30 doktorantów
„Dobre praktyki prowadzenia zajęć”	246	2 edycje
„Dobre praktyki kształcenia metodą PBL”	116	2 edycje

Dane z tabeli pokazują, że Centrum nie ogranicza się do jednego typu działań. Projekt FERS2, finansowany ze środków zewnętrznych, objął 40 szkoleń skierowanych do 425 osób. Równolegle CNK prowadziło 12 dodatkowych inicjatyw, które przyciągnęły 752 uczestników — liczba znacznie wyższa niż zakładane szkolenia główne. To sugeruje, że zapotrzebowanie na tego rodzaju wsparcie wśród pracowników naukowych i studentów jest większe, niż mogłoby się wydawać.

Szczególnie warte uwagi są szkolenia dedykowane nauczycielom akademickim. W ramach szkoleń wewnętrznych uczestniczyło 266 nauczycieli akademickich i 30 doktorantów — grupa, która będzie kształtować przyszłe pokolenia inżynierów i specjalistów. Oznacza to, że Centrum inwestuje w „mnożnikowy efekt”: poprzez podnoszenie kompetencji dydaktycznych nauczycieli, pośrednio wpływa na jakość edukacji setek studentów.

Jakie umiejętności są priorytetem

Analiza oferowanych szkoleń ujawnia priorytety Centrum. Dwa cykliczne kursy — „Dobre praktyki prowadzenia zajęć” i „Dobre praktyki kształcenia metodą PBL” (Problem-Based Learning) — przyciągnęły łącznie 362 osoby w dwóch edycjach każdy. To pokazuje, że uniwersytet kładzie nacisk na metodykę, a nie tylko na transmisję wiedzy.

Metoda PBL, oparta na rozwiązywaniu rzeczywistych problemów przez studentów, jest szczególnie istotna dla przyszłości edukacji technicznej. Zamiast pasywnego słuchania wykładów, studenci uczą się poprzez eksperymentowanie, współpracę i krytyczne myślenie — umiejętności, które pracodawcy cenią wysoko.

Ponadto Centrum zaplanowało cykl 9 specjalistycznych szkoleń na okres marzec–czerwiec 2025 roku, co sugeruje, że oferta będzie się rozwijać i dostosowywać do pojawiających się potrzeb.

Konkurs „Złoty Biret”: mapa innowacji w uczelni

Dzień Kształcenia Politechniki Śląskiej po raz pierwszy towarzyszył rozstrzygnięciu konkursu „Złoty Biret”. To przedsięwzięcie nie tylko wyróżnia najlepsze praktyki dydaktyczne, ale także mapuje krajobraz innowacji w uczelni.

Konkurs przyciągnął ponad 140 kandydatur w sześciu kategoriach:

• projekty dydaktyczne,
• innowacje w nauczaniu,
• zastosowanie sztucznej inteligencji w dydaktyce,
• współpraca z przemysłem,
• mentoring,
• koła naukowe.

Różnorodność kategorii odzwierciedla kompleksowe podejście Centrum do kształcenia. Włączenie AI w dydaktykę pokazuje, że uniwersytet nie ignoruje technologicznych zmian, które już teraz wpływają na edukację. Kategoria współpracy z przemysłem podkreśla znaczenie praktycznego zastosowania wiedzy akademickiej.

Co to oznacza dla Ciebie — niezależnie od tego, czy jesteś nauczycielem czy studentem

Jeśli jesteś nauczycielem akademickim, działalność CNK oznacza dostęp do bezpłatnych lub dofinansowanych szkoleń, które mogą podnieść efektywność Twoich zajęć. Metody takie jak PBL czy nowoczesne narzędzia dydaktyczne nie są już opcjonalne — pracodawcy i studenci oczekują, że edukacja będzie interaktywna i praktycznie zorientowana.

Jeśli jesteś studentem, szkolenia nauczycieli akademickich mogą się przełożyć na lepszą jakość zajęć, bardziej angażujące projekty i lepsze przygotowanie do wyzwań zawodowych. Uniwersytet, który inwestuje w metodykę nauczania, to uniwersytet, który myśli długoterminowo o Twoim rozwoju.

Jeśli pracujesz w przemyśle i współpracujesz z uczelniami, konkurs „Złoty Biret” i szkolenia CNK sygnalizują, że Politechnika Śląska aktywnie buduje mosty między nauką a praktyką. To oznacza potencjał do wspólnych projektów, staży i transferu innowacji.

Perspektywa: czy to model do naśladowania?

Skala działań Centrum Nowoczesnego Kształcenia sugeruje, że uniwersytety mogą i powinny inwestować w systematyczne wspieranie nauczycieli i innowacji dydaktycznych. Polska edukacja wyższa stoi przed wyzwaniem: jak kształcić przyszłych specjalistów w świecie, gdzie technologia zmienia się szybciej niż programy nauczania?

Odpowiedź Politechniki Śląskiej — powołanie dedykowanej jednostki, która monitoruje trendy, wspiera eksperymentowanie i nagradza najlepsze praktyki — jest pragmatyczna. Zamiast czekać na wytyczne z góry, uniwersytet bierze sprawy w swoje ręce i buduje kulturę ciągłego doskonalenia.

Liczby z pierwszego roku działalności (ponad tysiąc uczestników, ponad 140 kandydatur do konkursu) wskazują, że pomysł trafił na podatny grunt. Nauczyciele chcą się rozwijać, a uczelnia stwarza do tego warunki.